Dieta Fodmap

Dieta FODMAP polega na czasowej eliminacji produktów bogatych w trudne do strawienia węglowodany, jak cebula, czosnek czy pszenica, by złagodzić wzdęcia i bóle brzucha przy IBS lub SIBO. W Kuchni Vikinga menu opieramy na aktualizacjach Monash University, wykorzystując bezpieczne warzywa i nabiał bez laktozy. Pamiętaj, że to dieta eliminacyjna, więc przy problemach z jelitami warto ją prowadzić pod kontrolą lekarza lub dietetyka.

Dla osób zmagających się z zespołem jelita drażliwego (IBS) lub zespołem rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (SIBO). Sprawdzi się także u osób z innymi chorobami układu pokarmowego, np. nieswoistymi zapaleniami jelit.

To fermentujące węglowodany (oligo-, di- i monosacharydy oraz poliole), których organizm niektórych osób nie potrafi strawić ani wchłonąć w jelicie cienkim. Mogą wywoływać wzdęcia, gazy, ból brzucha czy biegunki.

Przede wszystkim dyskomfort po posiłkach: wzdęcia, gazy, ból brzucha, uczucie przelewania, zaparcia i biegunki.

Mięso, ryby, jaja, nabiał bez laktozy, niektóre owoce (np. maliny, truskawki, cytryna), warzywa (np. ziemniaki, papryka, marchewka), tłuszcze, cukier i większość przypraw.

Choć lista zakazanych produktów jest długa, wciąż pozostaje wiele składników, z których można przygotować smaczne i lekkie posiłki.

Między innymi pszenicy, żyta i jęczmienia, nabiału z laktozą, niektórych owoców (jabłka, gruszki, brzoskwinie), warzyw (cebula, czosnek, kalafior), miodu, syropu glukozowo-fruktozowego, ksylitolu czy gotowych mieszanek przypraw zawierających cebulę i czosnek.

Podstawą są węglowodany (45%), następnie tłuszcze (35%) i białko (20%). Taki bilans wspiera układ pokarmowy, a jednocześnie zapewnia energię.

Tak, nasza dieta FODMAP to wersja low FODMAP oparta na fazie eliminacji, co oznacza wykluczenie produktów o wysokim potencjale fermentacyjnym, takich jak cebula, czosnek i pszenica. Warto jednak pamiętać, że to pierwszy etap protokołu, a po nim następuje stopniowe wprowadzanie produktów, najlepiej pod okiem specjalisty.

Przy kaloryczności 2500 kcal dieta FODMAP dostarcza orientacyjnie 125-156 g białka dziennie, co stanowi 20-25% energii (średni rozkład makro: białko 20-25%, tłuszcze 35-40%, węglowodany 35-40%). Dokładny podział białka na posiłki zobaczysz w panelu klienta po wybraniu konkretnych dań.

W diecie FODMAP węglowodany stanowią orientacyjnie 35–40% energii, czyli podobnie jak tłuszcze. Kluczowy jest jednak nie tyle ich udział, co rodzaj — stawiamy na ziemniaki, ryż i komosę ryżową, a rezygnujemy z pszenicy i innych zbóż zawierających gluten. Ograniczamy też produkty, które u wielu osób nasilają dolegliwości jelitowe.

Dieta FODMAP mocno ogranicza produkty z glutenem, takie jak pszenica czy żyto, na rzecz zbóż naturalnie bezglutenowych, jak ryż czy komosa ryżowa.

Tak, w diecie FODMAP znajduje się nabiał, ale wyłącznie w wersji bezlaktozowej, ponieważ ograniczamy laktozę, a nie białka mleka. Dzięki temu w menu znajdziesz jogurty czy sery, które nie powodują typowych dolegliwości. Pamiętaj jednak, że dieta nie jest odpowiednia przy alergii na białka mleka krowiego.

Tak, dieta FODMAP może zawierać zwykły cukier, ale jest wolna od polioli (erytrytol, ksylitol), które silnie fermentują i mogą powodować wzdęcia. Poza tym nabiał w diecie jest wyłącznie bezlaktozowy, a produkty ze źródłami glutenu są mocno ograniczone. Całe menu tworzymy w oparciu o aktualne wytyczne Monash University.

Nie, cebula, podobnie jak czosnek, jest całkowicie wykluczona z diety FODMAP, ponieważ należy do najsilniej fermentujących składników. Zamiast nich używamy do doprawiania dań świeżych ziół oraz przypraw takich jak kurkuma, imbir czy bazylia. Jest to jedna z kluczowych zasad całego jadłospisu w tej diecie.

Tak, w menu FODMAP znajdują się sosy i dipy, na przykład pomidorowy, koperkowy, ziołowy czy 1000 wysp. Są one przygotowywane bez cebuli, czosnku oraz innych składników wysokofermentujących, więc urozmaicają posiłki bez obciążania jelit. Pełen jadłospis z konkretnymi propozycjami jest dostępny na stronie tej diety.

Dieta FODMAP to gotowy plan, więc nie komponujesz jej samodzielnie — jest dostępna w 7 kaloryczności (1200–3000 kcal). Menu układamy w oparciu o aktualizacje Monash University, eliminując produkty High FODMAP. Posiłki są odpowiednio oznaczone — każde pudełko jest podpisane rodzajem diety, więc od razu wiesz, że masz przed sobą FODMAP. Pełny jadłospis z opisami możesz też zobaczyć na stronie przed zamówieniem.

Nie, obecnie dieta FODMAP nie wchodzi w skład wariantu Supreme, który czerpie z diet Standard, Active Pro, Light, Low Carb & IG, Fish Low Carb & IG, Śródziemnomorskiej, Kuchni Świata i Top Taste. FODMAP działa jako osobna, gotowa dieta z ustalonym menu na każdy dzień, bez możliwości wyboru dań.